Mourad, Sofian, Jordi

In het begin van de film Gandhi (1982) komt een scene voor die speelt rond 1906. Daarin spreekt Mohandas Karamchand Gandhi een bijeenkomst toe van Indiers in Zuid-Afrika die het helemaal gehad hebben met het regime van dienst. Hij wil de vergaderde menigte ervan overtuigen zich tegen het discriminerende en repressieve regime teweer te stellen met vreedzame middelen.

Die boodschap komt niet helemaal over. Eén van de aanwezigen somt de misdaden op die van regeringswege zijn gepleegd tegen de Indische gemeenschap en roept zeer welsprekend op tot geweld. Dat lijkt de enige keuze. Gandhi is het daar niet mee eens, de kijker weet dat, maar heeft zojuist ook de woedende Indier horen spreken en ziet al van ver aankomen dat de merkbaar onervaren Gandhi hier nooit tegenin kan.

Dan gebeurt er iets onverwachts. Gandhi spreekt zijn bewondering uit voor de vorige spreker. Hij looft vooral de betoonde moed. En die moed gebruikt hij om zijn gehoor te overtuigen. Want die moed is nodig voor de plannen die hij heeft en passant legt hij uit dat het uiten van die moed in geweld het verkeerde middel is.

Mourad en Sofian zijn inmiddels dood. Hoe het met Jordi gaat weet niemand, waarschijnlijk zelfs Jordi niet. Maar we hebben er wel een mening over. Nederland is weer leverancier van jihad-strijders. Onze grootste zorg is niet zozeer de kans dat die jonge mensen daar sneuvelen. Want wie de weg kwijt is, zijn we eigenlijk liever, of liefst kwijt. Onze grootste zorg is wat er gebeurt met hen die getraumatiseerd terugkeren. Die zorgen zijn zelfs een stuk groter dan onze zorgen over ‘onze eigen’ getraumatiseerde veteranen uit dezelfde regio.

Niemand heeft het over de moed die Mourad, Sofian en Jordi toonden toen ze besloten naar Syrie te gaan. Die moed is zonder voorbehoud lovenswaardig. Zeker, ze zijn de weg behoorlijk kwijtgeraakt, erger dan hun comazuipende leeftijdsgenoten. Hun moed is de moed van de zelfmoordenaar. De weg die ze kozen om hun moed in praktijk te brengen is zonde in alle betekenissen van dat woord. Maar de moed zelf is daarmee nog niet verkeerd.

Dat besef zou eerst eens moeten doordringen voordat we grote denkers als minister Opstelten plannen laten opwerpen zoals het preventief innemen van paspoorten. Wellicht komt met dat besef ook een aanpak in beeld die niet alleen burgerlijke vrijheden ongemoeid laat, maar die ook wérkt.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: