Kruistocht (1)

In het maatschappelijke debat speelt momenteel een groep mensen een rol die meent dat de islam zich niet goed verhoudt met de moderne, seculiere, democratische rechtsstaat. De islam vormt daar een bedreiging voor en dient dus in de politieke praktijk eerder bestreden dan verwelkomd te worden. Oorzaak van die (be)dreiging is de veronderstelling dat moslims de leerstellingen van de islam aangaande het maatschappelijke verkeer overnemen en die stroken niet met democratische en moderne waarden.

Een dergelijke benadering van een godsdienst en zijn aanhangers staat bekend als ‘essentialistisch’, omdat de godsdienst gezien wordt als iets wat van zichzelf een ‘essentie’ heeft, een ‘wezen’ dat door de aanhangers wordt aan- of overgenomen en verinnerlijkt en dat daarbij niet ‘wezenlijk’ verandert. De ‘aangenomen’ godsdienst heeft daarmee bijna een soort bestaanswijze buiten de gelovigen om en geldt als ‘wezenlijk’ onveranderlijk. Veranderingen zijn vanuit essentialistisch perspectief slechts schijn, of hoogstens veranderingen in verschijningsvorm.

Het tegenoverliggende standpunt gaat ervan uit dat de aanduiding van deze of gene godsdienst niet veel meer is dan een containerbegrip, waarmee snel en efficient, maar weinig nauwkeurig, het (denk)gedrag wordt aangeduid van hen die zich uitgeven voor gelovige. Met de veranderingen in gedrag van de gelovigen, verandert dus ook de inhoud van het begrip en voorzichtigheid is dan ook geboden bij het gebruik ervan. Het zal duidelijk zijn dat dit tegenoverliggende standpunt veel minder moeite heeft met veranderingen in een godsdienst. Tussenposities zijn uiteraard denkbaar.

Wie aan het hierboven geschetste, essentialistische standpunt inzake de islam politieke gevolgen wil geven, heeft een probleem. Niet alleen hebben godsdiensten zich nog nooit gedragen volgens het essentialistische gedachtengoed, het is ook in tegenspraak met moderne inzichten uit de psychologie, met name de fundamentele attributiefout, en de geschiedkunde. Psychologische bezwaren tegen essentialistische ideeën zijn nog geen onderdeel van het publieke debat over deze kwestie, historische des te meer.

Ten aanzien van de islam spelen een aantal essentialistische gedachten in het politieke debat een rol: de islam zou uit zijn op het ‘overnemen’ van de gehele wereld, het bekeren van alle mensen dan wel het onderwerpen van andersgelovigen. Scheiding van kerk en staat en allerlei burgerlijke vrijheden zijn geen onderdeel van de islamitische geloofsleer en de cultuur die uit de islam is voortgekomen, dan wel de cultuur die de islam is, loopt ernstig achter bij de westerse en wel om redenen die inherent zijn aan de islam zelf.

Historische gegevens die erop lijken te duiden dat deze gedachten wellicht niet kloppen, moeten voor essentialisten op de één of andere manier opzij gezet kunnen worden. Het is in deze context dat het nieuwste boek van Hans Jansen (de Arabist), Op, op, ten strijde, Jeruzalem bevrijden! een rol speelt.

Dit is het eerste deel van een recensie van Jansens boek. Morgen volgt er meer.

Volgende deel hier.

14 reacties op Kruistocht (1)

  1. […] Dit is het tweede deel van een recensie van het boek van Hans Jansen Op, op, ten strijde, Jeruzalem bevrijden! Het eerste deel staat hier. […]

  2. […] van het boek van Hans Jansen Op, op, ten strijde, Jeruzalem bevrijden! De eerdere delen vindt u hier en hier. In die laatste bijdrage betoogde ik dat Jansen feiten weglaat of […]

  3. […] vriend, die schrijft onder het pseudoniem Les Clochards. En dan verwijs ik vooral graag naar zijn recente bespreking van een boek van Hans Jansen over de […]

  4. MNb zegt:

    Ik zou hieraan willen toevoegen dat dergelijke lieden heel pseudowetenschappelijk alle feiten negeren die het essentialistische standpunt tegenspreken. De islam komt in het Caraibisch gebied meer voor dan in West-Europa. Het percentage in Suriname is driemaal zo hoog als in Nederland. De eerste islamitische minister in Suriname was Karamat Ali in de jaren 50.
    Toch heeft “de islam” in het Caraïbisch gebied geen enkele neiging vertoond “de boel over te nemen.”

  5. […] van het boek van Hans Jansen Op, op, ten strijde, Jeruzalem bevrijden! De eerdere delen vindt u hier, hier en hier. In de laatste bijdrage betoogde ik dat Jansen niet alleen feiten negeert en weglaat, […]

  6. […] Les Clochards las het boek Op, op ten strijde, Jeruzalem bevrijden! van arabist Hans Jansen. En hij laat er geen spaan van heel in deze lange, doch grondige bijdrage. […]

  7. […] Inloggen. De arabist die alles beter wist Gastredacteur 10:00 zaterdag 23 juni 2012 Les Clochards las het boek Op, op ten strijde, Jeruzalem bevrijden! van arabist Hans Jansen. En hij laat er geen […]

  8. Quo Vadis zegt:

    Hallo ik zal me even voorstellen, ik ben Quo Vadis, de eigenaar en schrijver van het gelijknamige weblog. Ik heb geen wetenschappelijke titel of master opleiding, ik ben zeg maar gewoon een domme boer. Maar wat ik wel heb is een bovengemiddelde belangstelling voor geschiedenis. Ik was op zoek naar een recensie over het boek van Hans Jansen. Op op ten strijde, Jeruzalem bevrijden. Zodoende kwam ik hier terecht. Na het lezen bleef ik met een paar vragen, hoe kun je de aard van een religie afmeten aan een nobele enkeling als Saladin of een tijdelijke situatie zoals het als paradijselijk bekend staande Al Andalusië? Hoe kunnen intellectuelen als u, of mensen die zich deze titel aanmeten zeiken over enkele futiliteiten uit een boek van een islamcriticus? Hoe kan het zulke diepgravende filosofen het feit ontgaan dat de aard, het wezen en kenmerkende karakter van een religie besloten ligt in het leven en voorbeeld van de grondlegger ervan? Dat bv. De grondlegger van het christendom geweldloosheid predikte en nooit geweld heeft gebruikt? Dat dit leven in schril contrast stond met het leven van de grondlegger van de islam? Hoe is het mogelijk dat iemand die een duidelijk geschreven boek zo diepgaand kan analyseren, en toch de boodschap mist, dit blijkbaar niet kan met de islam. Dat bv het shariahandboek nog niet was geschreven wil niet zeggen dat het niet via overlevering en tradities kan worden onderhouden. Zo is immers ook de koran geschreven, ver na de dood van Mohammed, net als de bijbel trouwens, waar overigens wel veel brieven en evangeliën van zijn bewaard gebleven. ( Nag Hammadigeschriften). Zit de christenhaat zo diep dat deze haat het blik op de islam vertroebeld?

    Want wie iets meer interesse toont in de geschiedenis en het leven van de profeet Mohammed en daar eens wat dieper induikt, komt tot de ontstellende constatering dat de moordenaars van Charlie Hebdo en alle moslimterroristen niets anders doen dan het gedrag van Mohammed kopiëren. Volgens de meest betrouwbare biografie van Ibn Hishäm (834 n Chr.), die zijn verslag baseerde op de verloren gegane Sïra van Ibn Ishäq rond 750 na Chr. voerde Mohammed tijdens de tien jaren in Medina negentien roof en plundertochten uit die hem een rijke buit opleverden. en hem in staat stelden overeenkomsten te sluiten met stammen om uit zijn isolement te raken en zijn aanhang te vergroten wat hem weer in staat stelde om volgende stam aan te vallen en te onderwerpen. Ook Mekka werd niet gespaard van zijn plundertochten. In 624 won hij de beroemde slag van Badr tegen de karavaan van Abü Sufyän en bij andere gelegenheden organiseerde hij overvallen op handelskonvooien die niet zonder gevaar waren uiteraard. Eén van de eerste massamoorden van Mohammed, een joodse stam die zich niet bekeren wou tot de islam, de mannen werden gevangen genomen en onthoofd, de vrouwen tot (sex) slavin gemaakt, de mooie vrouw van de joodse stamleider werd nog dezelfde nacht door Mohammed tot bedgenoot gemaakt.

    ( Verslag van de gerenommeerde islamitische historicus Muhammad ibn Jarir at-Tabari (838-923) over de moord op 700 tot 900 gevangenen van de joodse stam Banu Qurayza in het jaar 627: “De profeet liet een grote kuil graven op de marktplaats van Medina en ging aan de rand zitten. Hij gaf het bevel om alle joden te kelen. Ook de jongens die tekenen van puberteit vertoonden.” ) Gelukkig zijn de meeste moslims vredelievende mensen wie in hun profeet een zachtaardige mysticus en raadsman wanen. Zij distantiëren zich met de woorden, “”dat is niet mijn islam”, Meestal komt er dan de volgende verklaring achteraan: “Wij spreken ons uit tegen de ideeën en daden van extremisten die in naam van onze islam geweld en dwang gebruiken.’ Bij het lezen hiervan dacht ik aan de woorden van een bekend columnist: ‘Moslims gaan met iedereen in gesprek, behalve met zichzelf. De islam bestaat uit het volgende systeem: één god, één boek, en één opperprofeet. Iedere moslim put zijn overtuiging uit dat ene systeem. Dus: #weljouwislam. Hoezo niet mijn islam??? Is er dan nog een andere islam?? ‘
    De islam bestaat uit het volgende systeem: één god, één boek, en één opperprofeet. Iedere moslim put zijn overtuiging uit dat ene systeem. Dus: weljouwislam.
    Dat maakt de nietmijnislam-actie treurig, zwak en onwaar, omdat zowel de vredelievende als de gewelddadige moslim in dezelfde islam geloven. Het had van karakter, wijsheid en waarheid getuigd als de actie moslims had aangezet eens eerlijk naar hun overtuiging te kijken. Want dat het mis is met de islam is duidelijk. Wie de wereld inkijkt, krijgt bevestiging na bevestiging.
    Geen enkele religie of ideologie brengt zoveel moordenaars en terroristen voort.
    Moslim extremisten doden elke dag meer mensen dan de KKK de afgelopen 70 jaar.
    Moslim-extremisten doden elke maand twee keer zoveel mensen dan de Roomse en Spaanse Inquisitie in 350 jaar.
    In 2013 zijn er bij terreuraanslagen (merendeels door Al Qaida gelinieerde islamitische terreurbendes), 18000 doden en 32000 gewonden gevallen. In 2014 was dat zelf opgelopen naar 32000 doden en 50.000 gewonden in één jaar. Alleen al in Bangladesh zijn sinds de onafhankelijkheid van dat land 3 miljoen Hindoes, Boeddhisten en christenen vermoord door moslims enkel omdat ze geen moslim zijn. Sinds 1950 zijn er 12 miljoen moslims gestorven door onderling moslimgeweld. Ter vergelijking, de tweehonderd jaar Kruistochten hebben naar de meest aannemelijk schatting aan 1 miljoen mensen het leven gekost. De expansie van de islam de afgelopen 1400 jaar heeft naar schatting 270 tot 400 miljoen doden gekost.

    • shirhashirim zegt:

      Dag Quo Vadis,
      Dat is een blogpost op zichzelf, waar ik gemakshalve even wat krenten uit haal. Dat lijkt misschien niet helemaal eerlijk, maar ik heb ze wel uitgekozen als goede illustraties van wat ik denk dat uw denkwijze karakteriseert.

      “Hoe kunnen intellectuelen als u, of mensen die zich deze titel aanmeten zeiken over enkele futiliteiten uit een boek van een islamcriticus?”

      Zeiken kunnen wij, omdat wij daar bij uitstek voor zijn opgeleid, dat klinkt als een grap, maar ik bedoel het serieus. En u denkt wellicht dat het boek slechts ‘enkele futiliteiten’ bevat, maar mijn idee was – maar dat heb ik wellicht niet duidelijk genoeg gezegd hierboven – dat het boek één grote aanaeenschakeling van fundamentele fouten was.

      “Hoe kan het zulke diepgravende filosofen het feit ontgaan dat de aard, het wezen en kenmerkende karakter van een religie besloten ligt in het leven en voorbeeld van de grondlegger ervan?”

      Dat is geen feit, maar een mening, en wat mij betreft nog een onjuiste ook. Zo is het maar de vraag of een religie wel een ‘karakter’ of een ‘wezen’ heeft en of het leven en voorbeeld van een eventuele grondlegger daar eigenlijk wel een rol in speelt.

      “De grondlegger van het christendom geweldloosheid predikte en nooit geweld heeft gebruikt?”

      Met gebruikmaking van dezelfde methode die u in de na dit citaat volgende passages gebruikt om aan te tonen dat de islam wel degelijk gewelddadig is, is dit een feitelijk aantoonbaar onjuiste bewering. Ik laat het zoeken van de bijbehorende evangelie-citaten aan u over.

      “Dat bv het shariahandboek nog niet was geschreven wil niet zeggen dat het niet via overlevering en tradities kan worden onderhouden”

      Dit is wat wij beroepszeikerds een zogenaamde ‘hulphypothese’ noemen: veronderstellen dat een te late bron toch best wel (via een bepaald mechanisme) iets kan zeggen over vroeger tijden. Daar is op zichzelf niks mis mee, maar onder beroepszeikerds gelden hogere kwaliteitseisen, namelijk: toon dat dan aan! Jansen – inmiddels zaliger nagedachtenis – had dat makkelijk gekund, want hij was er voor opgeleid en er zijn oudere bronnen beschikbaar. Dat hij het niet gedaan heeft, heeft een duidelijke reden: oudere bronnen geven een ander beeld, één dat niet helemaal past bij wat Jansen wil beweren. Beroepszeikerds spreken dan van ‘cherry picking’.

      “Zit de christenhaat zo diep”

      Welke christenhaat????

      “Volgens de meest betrouwbare biografie van Ibn Hishäm (834 n Chr.)”

      U kenschetst zichzelf als ‘domme boer’ maar volgens mij valt dat reuze mee. Ook u heeft ooit volgens Bartjens leren rekenen. Mohammed overleed in 632, dus u spreekt over een biografie van ruim 200 jaar later. Ik denk niet dat ik u hoef uit te leggen welke problemen je daarmee binnenhaalt.
      De meest betrouwbare biografie? Het is de oudste, maar dat wil niet zeggen dat hij puur en alleen daarom betrouwbaar zou zijn. Zijn bron (ibn Ishaq) is ook gebruikt door andere (latere) schrijvers en door vergelijking weten we dat hij die bron behoorlijk bewerkt heeft. ‘Betrouwbaar’ is toch echt iets anders…

      “Geen enkele religie of ideologie brengt zoveel moordenaars en terroristen voort.”

      Communisme, fascisme? En vergeet de Mongolen niet.
      Het heeft overigens niet veel zin om de stelling ‘brengt zoveel moordenaars en terroristen voort’ te staven met een opsomming van het aantal slachtoffers… (cijfers waarvan ik wel eens zou willen weten waar die nou weer vandaan komen)

      Wat uw opmerkingen over het ‘wezen’ van de islam betreft: ik raad u een bezoek aan een willekeurig land in het Midden Oosten van harte aan, één met veel contact met echt bestaande moslims. U gaat daar héél erg van in de war raken.

      • Quo Vadis zegt:

        Als u met dezelfde passie en kritisch vermogen eens de koran, het leven van Mo of christus analyseert??? Dan zou u weten dat deze discussie over een boek over de kruistochten zinloos is.

      • Quo Vadis zegt:

        Ik citeer: “Wat uw opmerkingen over het ‘wezen’ van de islam betreft: ik raad u een bezoek aan een willekeurig land in het Midden Oosten van harte aan, één met veel contact met echt bestaande moslims. U gaat daar héél erg van in de war raken”.

        Beste, u beoordeeld de islam aan de hand van een deel van de moslims? (Nee, om eerlijk te zijn, ik heb geen moslims in mijn kennissenkring), Maar wel kennissen met moslims in hun vrienden en kennissenkring trappen in dezelfde valkuil. Een familielid heeft zelfs veertig jaar in de rimboe in Afrika gewerkt en daar onder anderen veel met moslims. Haar commentaar, van hun voorbeeld kunnen veel christenen nog iets leren. Haar positieve ervaringen met moslims projecteert zij op de hele islam. Haar collega bracht het zo, de islam is een volwaardige godsdienst. De strekking van het verhaal is dat bijna iedereen met (heel aardige) moslims in hun kennissenkring die logica hanteert.
        Om even door te redeneren, diezelfde logica hoor je dan ook toe te passen op bv het christendom, de KKK, de maffia en de Nazi,s, want Hitler was tenslotte ook een grote kindervriend niet waar?

      • Quo Vadis zegt:

        Ik citeer: “Mohammed overleed in 632, dus u spreekt over een biografie van ruim 200 jaar later. Ik denk niet dat ik u hoef uit te leggen welke problemen je daarmee binnenhaalt.
        De meest betrouwbare biografie? Het is de oudste, maar dat wil niet zeggen dat hij puur en alleen daarom betrouwbaar zou zijn. Zijn bron (ibn Ishaq) is ook gebruikt door andere (latere) schrijvers en door vergelijking weten we dat hij die bron behoorlijk bewerkt heeft. ‘Betrouwbaar’ is toch echt iets anders”

        Wij weten inmiddels dat de bronnen over het leven van Mohammed in islamitische tradities behoorlijk zijn geromantiseerd. Maar u stelt de betrouwbaarheid van de oudste bronnen ter discussie? Waarom dan ook niet de koran, die ook veel later na de dood van Mohammed is geschreven? Daar zijn al; helemaal geen getuigen bij geweest wat Mohammed werkelijk heeft “”gehoord”.

        Herbert Rosendorfer (schrijver):

        “Mohammed stelde zijn koran samen, waarvan hij beweerde, dat een engel hem deze gedicteerd of ingefluisterd zou hebben… en als het hem in zijn politieke kraam te pas kwam, verscheen altijd de engel en verschafte hem een passende soera tegen zijn vijanden”.

        Friedrich II., koning van Pruisen:

        “Mohammed was niet vroom, hij was slechts een bedrieger, die gebruik maakte van de religie om zijn rijk en zijn heerschappij op te richten”.

        Ayatollah Sadeq Khalkhali:

        “Tegenstanders van het doden hebben geen plaats in de islam! Onze profeet doodde met zijn eigen gezegende handen!:

        Zafer Senocak (Turkse schrijver):

        “Ook al willen de meeste moslims het niet toegeven, de terreur komt uit het hart van de islam, hij komt rechtstreeks uit de koran”.

      • Quo Vadis zegt:

        Citaat uit een interview met een Albanees moslim Shaban Rashain, Tirana wiens zoon als jihadist in IS werd gedood door een sluipschutter en zeker weet dat zijn zoon als ” Martelaar” in de hemel is.

        “Als je de koran goed leest is het duidelijk dat er voor de ongelovigen geen tolerantie bestaat. Bekeer je tot de islam, anders “ga” je dood”.
        Ibn Taymiyyah, De beroemdste jurist van de Hanbali-school omschrijft de offensieve jihad als volgt: ‘Allah staat de gelovigen toe de ongelovigen te doden.’

        Ibn Khaldun De beroemde geleerde van de Maliki-school zei: ‘In de islamitische gemeenschap is de heilige oorlog een godsdienstige plicht.’

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: